Je bent hier

Bijkomend begrotingsrekenwerk kondigt zich aan voor de Vlaamse Regering

Tegen 2027 een begroting in evenwicht bereiken zoals de Vlaamse Regering beoogt, is bij ongewijzigd beleid bij benadering haalbaar. Dat is op € 118 miljoen (-0,2% van de ontvangsten) na en zonder de uitgaven voor Oosterweel en Vlaamse Veerkracht, zo blijkt uit berekeningen van de Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen (SERV). De onzekere economische vooruitzichten, de geopolitieke situatie en enkele beslissingen uit het federaal regeerakkoord bezorgen de Vlaamse Regering echter nieuw begrotingsrekenwerk. De SERV vraagt de regering daarbij een begrotingspad op maat uit te tekenen zodat de beoogde begrotingsdoelstellingen en de schuldevolutie duidelijk blijven.

Stijn Gryp, voorzitter SERV: De Vlaamse vakbonden en werkgeversorganisaties verenigd in de SERV bekijken jaarlijks de geactualiseerde begrotingscijfers die de Vlaamse Regering bij het begin van het jaar indient. We berekenen hoe robuust deze begroting is en welke effecten spelen voor de begrotingen van de volgende jaren. We concluderen dat de Vlaamse begroting tegen 2027 net onder het vastgelegde begrotingsevenwicht landt. Belangrijk is nu om de gevolgen van het federale regeerakkoord en de economische en geopolitieke onzekerheid op de Vlaamse begroting goed in kaart te brengen en het begrotingsbeleid daarop af te stemmen.

De begroting 2025 en volgende jaren

In zijn jaarlijkse rapport raamt de SERV het verschil tussen de ontvangsten en uitgaven (= vorderingensaldo) voor 2025 op € -4,30 miljard (-7,1% van de ontvangsten). Dat is een verbetering van € 38 miljoen ten opzichte van de begrotingsopmaak 2025. De ontvangsten nemen toe met € 225 miljoen, voornamelijk door hogere ontvangsten uit dotaties die voortvloeien uit de Bijzondere Financieringswet en gewestbelastingen. De uitgaven raamt de SERV dan weer € 187 miljoen hoger ten opzichte van de begrotingsopmaak 2025 vooral door de te verwachten inflatie en indexaanpassingen. In 2026 komt de SERV uit op een vorderingssaldo van –2,69 miljard (22 miljoen beter dan de meerjarenraming).

Vanaf 2027 toont de SERV-raming een sterkere toename van de uitgaven t.o.v. de ontvangsten, op basis van de vandaag beschikbare gegevens en bij ongewijzigd beleid met een vorderingensaldo van € -932,8 miljoen (-1,5%; € 37 miljoen minder), waarna het tekort toeneemt tot € -1,14 miljard in 2028 (-1,7%; € 62 miljoen minder) en in 2029 € -1,39 miljard (-2,1%; € 176 miljoen minder). In de rest van de legislatuur stelt de SERV-raming het vorderingssaldo dus beperkt negatief bij t.o.v. de meerjarenraming.

Overheidsinvesteringen zitten in de lift

De Vlaamse Regering blijft inzetten op het bevorderen van investeringen en investeert in 2025 in totaal € 6,5 miljard. Dat is een stijging van bijna € 550 miljoen tegenover vorig jaar. Hiermee zet de regering de stijgende trend en inhaaloperatie verder van de voorbije jaren. De investeringen vertegenwoordigen bijna 10% van de uitgaven. Dat is aanzienlijk meer dan enkele jaren geleden.

Schuld neemt verder toe

In 2025 stijgt de Vlaamse geconsolideerde schuld verder tot 79% van de lopende ontvangsten. Dat ligt een stuk hoger dan de schuldnorm van 65%. Tegen 2029 zou de schuld volgens de berekeningen van de SERV verder stijgen naar € 64,33 miljard in 2029 of 94,80% van de ontvangsten. De schuldnorm zal deze legislatuur dus op geen enkel moment gehaald worden. De SERV vraagt de schuldevolutie verder van nabij op te volgen.

Gevolgen federaal regeerakkoord inschatten

Voorlopig zijn er nog vraagtekens bij de gevolgen van het federaal regeerakkoord voor de Vlaamse begroting. Op basis van de beschikbare informatie berekent de SERV dat er tot en met 2028 beperkte meerontvangsten zijn van enkele tientallen miljoenen. Voor 2029 raamt de SERV € 611 miljoen minder ontvangsten voor de Vlaamse begroting. Daarnaast worden compenserende maatregelen voorzien (bv. via het verhogen van de werkzaamheidsgraad) die voorlopig niet kunnen gekwantificeerd worden. Het is volgens de SERV belangrijk de impact van de federale fiscale hervorming en de afschaffing van de jobbonus op de inkomens van ontvangers te monitoren zodat hun netto-inkomen niet zou afnemen.

Begrotingsinspanningen zijn niet altijd evenwichtig

De SERV wijst erop dat er al heel wat begrotingsinspanningen voor de volgende jaren voorzien zijn maar ze niet altijd evenwichtig over alle beleidsdomeinen verdeeld zijn. Zo moet het departement Werk bijzonder grote inspanningen leveren, waardoor er weinig middelen voor nieuw beleid zijn. Nochtans staat het arbeidsmarktbeleid voor grote uitdagingen.

Verder merkt de SERV op dat de Vlaamse Regering de komende vijf jaar bepaalde werkingsmiddelen twee keer helemaal niet indexeert en drie keer een halve indexering voorziet. Deze maatregel komt er zonder een duidelijke motivatie en zonder rekening te houden met vroegere beloftes.

Contact

Lander Blondeel 0468 33 30 22

Meer over